EkologiaNauka

Pszczoły i drony łączą siły, aby wspólnie znajdować miny!

-

3 min czytania

Pszczoły mają wiele zalet i niekoniecznie jesteśmy świadomi ich wszystkich. Wśród nich jest na przykład ich talent do wykrywania bomb.

Naukowcy z krajów takich jak Chorwacja spędzili lata na doskonaleniu sposobów wykorzystywania pszczół jako lokalizatorów min lądowych. Wszystko dzięki temu, że potrafią wyczuć zapach materiałów wybuchowych za pomocą swoich czułków. Jest jednak pewien problem. Podczas gdy owady latają sobie po obszarze skażonym minami, ludziom niezwykle trudno jest śledzić, dokąd się udają. A ściganie pszczół przez pole minowe raczej nie jest zbyt dobrym pomysłem.

I tutaj właśnie wkraczają drony. Zespół z Bośni i Hercegowiny oraz Chorwacji wymyślił sposób wykorzystania dronów do monitorowania pracy pszczół. Bezzałogowe statki powietrzne latają wokół nich, przechwytując materiał filmowy owadów. Później jest on analizowany przez komputery w celu ujawnienia, gdzie w ziemi mogą znajdować się miny.

Miny lądowe zakopane podczas wojen, które miały miejsce kilkadziesiąt lat temu, nadal stanowią śmiertelne zagrożenie w wielu częściach świata. Wiele tysięcy min zostało zakopanych podczas wojny na Bałkanach w latach 90. i wiele z nich przetrwało do dziś, stanowiąc zagrożenie dla ludzi. Szacuje się, że w Bośni i Hercegowinie znajduje się około 80 000 min przeciwpiechotnych, a w Chorwacji około 30 000. Usuwanie tych urządzeń to długotrwały i żmudny proces bez łatwych rozwiązań. Innowacje technologiczne mogą go znacznie przyspieszyć.

W jaki sposób pszczoły wykrywają miny?

Pszczoły z natury nie są zainteresowane minami i trzeba było je do tego celu specjalnie wyszkolić. Zespół naukowców osiągnął ten cel, zmuszając je do ​​kojarzenia zapachu trotylu z pożywieniem – roztworem cukru. Wytresowane pszczoły gromadzą się więc na polu w pobliżu miejsc, w których zakopane są miny, w nadziei na znalezienie pożywienia.

Były chwile, kiedy myślałem, że jesteśmy po prostu szaleni, próbując to zrobić, ale jestem mile zaskoczony wynikami, które uzyskaliśmy.

Mówi Vladimir Risojević z Uniwersytetu Banja Luka w Bośni i Hercegowinie.

W jaki sposób drony pomagają pszczołom?

Na materiał zarejestrowany za pomocą drona, przedstawiający teren pod gołym niebem, nałożono „syntetyczne pszczoły” – rozmyte szare plamy poruszające się po polu. Kiedy udało się sprawić, by pszczoły syntetyczne wyglądały nie do odróżnienia od nagrań prawdziwych pszczół, zespół zwrócił się do algorytmu uczenia maszynowego i wyszkolił go, aby dokładnie wykrywał i śledził plamy na ekranie. W testach opisanych w niedawno opublikowanym artykule algorytm okazał się w 80% skuteczny w śledzeniu cyfrowych pszczół. Następnie badacze testowali swoją technologię na polu minowym z prawdziwymi, ale rozbrojonymi minami zakopanymi w Chorwackim Centrum Akcji Minowych, aby zobaczyć, jak system działa w autentycznych warunkach.

Nie opublikowana jeszcze szczegółowych wyników testów w artykule naukowym, ale prof. Risojević twierdzi, że istniała silna korelacja między miejscem skupienia pszczół a lokalizacją min na terenie testowym. W tej chwili system działa za pomocą dronów zaprogramowanych do latania po z góry określonej trasie. Przecinają one pole minowe, rejestrując jednocześnie brzęczące pszczoły. Późniejsza analiza materiału filmowego ujawnia, gdzie skupiały się pszczoły.

Niestety, zarówno problemy techniczne, jak i polityczne znacznie utrudniają wykrywanie min i cały proces może potrwać jeszcze długie lata. Ale owady, które współpracują z technologią, brzmią, jak całkiem dobry i równocześnie ekologiczny pomysł, więc trzymamy kciuki za jego rozwój!

Małgorzata Chuchel
Po latach namawiania przez przyjaciół postanowiła zająć się pisaniem zawodowo. Memy to jej pasja, a jej życie pisze najlepsze pasty. W wolnym czasie jeździ autostopem, jest dj’ką w duecie Typiary Niepokorne, tworzy na Spotify playlisty, których nikt nie słucha oraz dokucza znajomym. Przez rok mieszkała w Wietnamie i uczyła dzieci angielskiego, ale stwierdziła, że jednak lubi zimę i wróciła do kraju. Nadal poszukuje zarówno stylu pisania, jak i życia.

    Mogą Ci się spodobać

    Więcej w kategorii Ekologia